| پاناپتیکون مدرن: تحلیل روانشناختی سندروم آپارتمان شیشهای و پارادوکس شیشهای در عصر دیجیتال |
| کد مقاله : 1342-PWBE (R2) |
| نویسندگان |
|
نسرین شمس *1، سید مصطفی بنی طبا2 1دانشجوی دکتری 2استاد دانشگاه |
| چکیده مقاله |
| این مقاله به بررسی همپوشانی دو پدیده «سندروم آپارتمان شیشهای» در فضای فیزیکی و «پارادوکس شیشهای» در فضای دیجیتال و تحلیل پیامدهای روانشناختی ناشی از «مرئیت توخالی» میپردازد.این پژوهش یک مطالعه مروری نظاممند با تحلیل نظری است که از چارچوبهای روانشناسی محیط، نظریه خودمختاری (SDT) و نظریه تعیینمشی شغلی (JD-R) بهره میبرد.یافتهها نشان می دهد زندگی و کار در محیطهای شفاف فیزیکی و دیجیتال، نیازهای بنیادین روانشناختی شامل خودمختاری، شایستگی و ارتباط را به طور سیستماتیک نقض میکند . این نقض منجر به پیامدهای بالینی از جمله اضطراب، فرسودگی شغلی، اختلال در هویت و احساس ازخودبیگانگی میشود .مفهوم «مرئیت توخالی» به عنوان هسته مرکزی این آسیبشناسی شناسایی شد. راهکار نهایی، بازطراحی یکپارچه محیطها با محوریت احترام به حریم خصوصی و تقویت خودمختاری است. طراحی فضاهای فیزیکی و پلتفرمهای دیجیتال باید به سمتی حرکت کند که به جای نظارت توخالی، ارتباط اصیل و انتخاب فردی را تسهیل کند. این تغییر، نه یک انتخاب، بلکه یک ضرورت برای حفظ سلامت روان در عصر دیجیتال است. |
| کلیدواژه ها |
| پارادوکس شیشهای، مرئیبودن توخالی، نظریه خودمختاری، سرمایهداری نظارتی، سلامت روان دیجیتال |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی |
