تأثیر روان‌نمایشگری بر اضطراب‌های تحصیلی دانش‌آموزان با تمرکز بر اجرای نقش مضاعف توسط والدین
کد مقاله : 1291-PWBE
نویسندگان
مهدی پوررضائیان1، هدی پوررضائیان *2
1استادیار، گروه پژوهش هنر، دانشگاه شاهد، تهران، ایران.
2عضو هیات علمی گروه روان‌شناسی دانشگاه تهران
چکیده مقاله
اضطراب‌های تحصیلی از قبیل اضطراب‌های ناشی از تکالیف، امتحانات یا بیانگری اجتماعی در مدرسه، زندگی روزمرۀ بسیاری از دانش‌آموزان را تحت تأثیر قرار می‌دهد. بسیاری از مداخلات روان‌شناختی با تمرکز بر دانش‌آموزان انجام می‌شوند و معمولاً نقش والدین، نادیده گرفته می‌شود. بنابراین، مهم‌ترین هدف پژوهش حاضر، طراحی و اثرسنجی یک برنامۀ آموزشی مبتنی بر ایفای نقش مضاعف با تمرکز بر توانش اثرگذاری والدین بود. روش پژوهش، نیمه‌آزمایشی از نوع پیش‌آزمون-پس‌آزمون با گروه گواه بود. در هر دو گروه آزمایش و گواه، 15 دانش‌آموز 10 تا 12ساله حضور داشتند که بر اساس ملاک‌های شرکت در پژوهش انتخاب شده بودند. برنامۀ آموزشی مبتنی بر ایفای نقش مضاعف در چهار جلسه برای والدین دانش‌آموزان گروه آزمایشی اجرا شد. دانش‌آموزان گروه گواه نیز روان‌نمایشگری ویژۀ کودکان را دریافت کردند و والدین آنها صرفاً در جلسۀ مصاحبۀ نخست حاضر بودند. برای سنجش میزان اضطراب‌های تحصیلی دانش‌آموزان و ادراک آنها نسبت به واکنش‌های والدین‌شان از روش جامعه‌سنجی طیف‌نگار استفاده شد. نتایج پژوهش نشان داد که هر دانش‌آموزان هر دو گروه، تغییرات کاهشی معناداری را در اضطراب‌های تحصیلی تجربه کرده‌اند اما ادراک این دانش‌آموزان نسبت به واکنش‌های والدین، صرفاً در گروه آزمایشی به‌طور معناداری کاهش یافته است. با توجه به یافته‌های پژوهش می‌توان نتیجه گرفت که اگر در پی تغییرات ماندگار و اساسی در اضطراب‌های تحصیلی دانش‌آموزان هستیم می‌بایست والدین را نیز در جلسات درمان سهیم سازیم. البته تعمیم نتایج حاصل از پژوهش حاضر، نیازمند اجرای پژوهش‌های مشابه متعدد در آینده است.
کلیدواژه ها
اضطراب، اضطراب‌های تحصیلی، روان‌نمایشگری، نقش مضاعف
وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی