تأثیر مقایسه اجتماعی در اینستاگرام بر احساس تنهایی در دانشجویان: یک مرور نظام‌مند
کد مقاله : 1080-PWBE (R2)
نویسندگان
فاطمه عمادی *1، محمد هادی صافی2
1دانشگاه اردکان، اردکان، یزد.
2دانشگاه اردکان، یزد.
چکیده مقاله
در سال‌های اخیر، گسترش رسانه‌های اجتماعی به‌ویژه اینستاگرام، زمینه‌ساز مقایسه‌ اجتماعی و پیامدهای روان‌شناختی مانند احساس تنهایی شده است. این پژوهش با هدف بررسی تأثیر مقایسه اجتماعی در اینستاگرام بر احساس تنهایی در دانشجویان انجام شد. روش پژوهش، مرور نظام‌مند بود که با جستجوی سیستماتیک در پایگاه‌های اطلاعاتی PubMed، Scopus، Google Scholar، PsycINFO، SID و Magiran و با استفاده از ترکیب کلیدواژه‌های مرتبط با مقایسه اجتماعی و احساس تنهایی در دانشجویان در سال‌های 2020 تا 2025 میلادی و 1399 تا 1404 شمسی انجام شد. پس از غربالگری نهایی، 40 مقاله مرتبط برای تحلیل نهایی انتخاب شدند. یافته‌ها نشان داد که مقایسه اجتماعی در اینستاگرام با افزایش احساس تنهایی، کاهش عزت نفس، افزایش اضطراب اجتماعی و زورگویی سایبری، ترس از دست دادن، عملکرد تحصیلی ضعیف، کاهش اعتماد به نفس و مادی‌گرایی تضعیف مهارت‌های اجتماعی، نگرانی درباره ظاهر و قضاوت اجتماعی، کاهش تاب‌آوری دیجیتالی و حسادت و پریشانی روانی همراه است که در مجموع به تشدید احساس تنهایی در دانشجویان منجر می‌شود. در مقابل راهکارهایی مانند تهیه و ارائه مطالب آموزشی، مداخلات مبتنی بر ذهن‌آگاهی، مدیریت و استفاده آگاهانه از اینستاگرام، برگزاری کارگاه‌های آموزشی، آموزش مهارت‌های اجتماعی و هیجانی، تقویت عوامل محافظتی روانی و تدوین دستورالعمل‌های عملیاتی دانشگاه برای دانشجویان می‌توانند در کاهش احساس تنهایی حاصل از مقایسه اجتماعی موثر باشند. بنابراین، مقایسه اجتماعی در اینستاگرام به‌عنوان یک عامل استرس‌زای روانی، نقش کلیدی در بروز احساس تنهایی در دانشجویان ایفا می‌کند. براین‌ اساس توسعه مداخلات چندبعدی مبتنی بر آموزش رسانه‌ای، ذهن‌آگاهی و تقویت منابع روانی-اجتماعی در محیط‌های دانشگاهی ضروری است.
کلیدواژه ها
مقایسه اجتماعی، اینستاگرام، احساس تنهایی، دانشجویان.
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر